انجمن مهندسی آبیاری و آب ایران نشریه علمی پژوهشی مهندسی آبیاری و آب ایران 2251-7359 14 4 2024 06 21 The effective factors on the groundwater quality in the Saravan area, south Iran عوامل موثر بر کیفیت منابع آب زیرزمینی منطقه سراوان، جنوب شرق ایران 199 221 199064 10.22125/iwe.2024.434517.1780 FA حلیمه دامنی گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه سیستان و بلوچستان رضا جهانشاهی گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه سیستان و بلوچستان 0000-0003-2931-2377 ساسان باقری گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه سیستان و بلوچستان محمدرضا میربلوچ‌زهی شرکت آب و فاضلاب استان سیستان و بلوچستان Journal Article 2024 01 07 This research has studied the hydrochemistry and quality of groundwater resources in Saravan area. According to the hydrograph of the water table, ground water level (from 2014 to 2019) has decreased (-7.88 m). The delay time between rainfall and water table is about one or two months, which indicates relatively good permeability in the alluvial aquifer. According to the EC map, the quality of groundwater has decreased from west to east, and the groundwater of qanat’s has better quality than the exploitation wells. Because the well's mother of the qanats is dug in the upstream part of the aquifer and inside the alluvial fan, which has better quality ground water, Also the drainage system of the qanats is in such a way that only the over flow of ground water comes out. In the groundwater of the studied areas, there are three types of water: NaCl, NaSO4 and NaCl (HCO3). In general, there is an increase in chloride and sodium from qanat water resources to wells in the studied area. Also, increasing the depth of the well has increased the percentage of chloride and sodium. According to the distribution map of discharge of wells, groundwater extraction in the west area is more than the east region. Based on the factor analysis, two main factors affecting the quality of the aquifers have been identified, the first factor is the dissolution of minerals, which controls the quality of water sources and the second factor is the factors controlling the acidity/alkalinity. این تحقیق به مطالعه هیدروشیمی و کیفیت منابع آب زیرزمینی در منطقه سراوان، پرداخته است. با توجه به هیدروگراف میانگین سطح ایستابی، تراز سطح آب زیرزمینی (از سال 1394 تا 1399) کاهش حدودا 8 متری داشته است. زمان تأخیر بین بارش و اثر آن بر سطح ایستابی حدوداً یک یا دو ماه محاسبه شده است که نشان‌دهنده نفوذپذیری نسبتا خوب در آبخوان آبرفتی است. با توجه به هدایت الکتریکی، تغییرات کیفیت آب زیرزمینی از غرب به شرق در این مناطق رخ داده است و آب‌زیرزمینی قنوات کیفیت بهتری نسبت به چاه‌های بهره‌برداری برخوردار هستند. زیرا از یک طرف مادر چاه قنوات در محل بالاست آبخوان و درون مخروط افکنه‌ها که آب زیرزمینی کیفیت بهتری دارند، حفر شده اند و از طرف دیگر سیستم زهکشی قنوات به نحوی است که فقط آب زیرزمینی مازاد بالاتر از تراز دهنه قنات، خارج می شود و آب‌های زیرزمینی عمیق‌تر آبخوان که شوری بیشتری دارد را خارج نمی‌کند. در آب‌زیرزمینی سه رخساره آب NaCl, NaSO4 و NaCl(HCO3) وجود دارد. به‌طور کلی روند افزایش نسبت درصد کلراید و سدیم از منابع آب قنوات به سمت منابع آب چاه در نمودار پایپر قابل مشاهده است. همچنین افزایش عمق چاه‌های برداشت سبب افزایش نسبت درصد کلراید و سدیم در آب زیرزمینی خروجی از چاه شده است. بر مبنای نقشه‌های پراکندگی دبی و برداشت از آبخوان، متوسط میزان برداشت از منابع آب زیرزمینی در غرب دشت بیشتر از شرق منطقه می‌باشد. براساس تحلیل عاملی، انحلال کانی‌ها و عوامل کنترل کننده اسیدیته/قلیائیت برکیفیت آبخوان اثر گذار می باشد. https://www.waterjournal.ir/article_199064_f6f184c693ec706dfd628495066a91af.pdf