مقایسه عملکرد دو فرمول برآورد بار رسوب معلق با مقادیر اندازه‌گیری شده و اجرای روش تحلیل مسیر در رودخانه ارمند

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری

2 استاد، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری

چکیده

رسوب معلق در سال‌های اخیر سبب ایجاد مشکلات بسیار زیادی شده است به همین علت در این تحقیق دو نمونه از فرمول‌های مورد استفاده برای محاسبه بار معلق را در رودخانه ارمند مورد بررسی قرار داده‌ایم تا از بین این دو معادله بتوان مشخص نمود که کدام یک می‌تواند عملکرد بهتری داشته باشد. این دو فرمول شامل فرمول‌های لین و کالینسک و فرمول بگنولد می‌باشند. فرمول‌های مورد بررسی یک دوره آماری تقریبا سی ساله دبی‌های بار معلق را در رودخانه ارمند برآورد نمودند. در نهایت با بررسی صورت گرفته مشخص شد که فرمول بگنولد دارای برآورد نزدیک تری نسبت به فرمول لین_کالینسک و همچنین فرمول لین-کالینسک دارای نوسانات بسیار زیادی در برآورد خود می‌باشد. از طرفی داده‌های ورودی به مدل و دبی‌های رسوب معلق اندازه‌گیری شده در رودخانه وارد محیط نرم‌افزار Spss-16 شدند که با این کار داده‌ها را مورد تجزیه و تحیلی مسیر قرار دادیم تا بتوان میزان تاثیر تغییرات در هر کدام از پارامترها را در دبی نهایی مشخص نمود.  این روش یکی از روش‌های تحلیل آماری است که بیشتر با استفاده از رگرسیون چند متغیره انجام می‌شود. در نهایت با کاربرد روش آماری تحلیل مسیر در ردوخانه ارمند بر روی دو فرمول مورد نظر، اثبات شد که پارامتر عمق و سرعت بر روی دبی رسوب معلق در رودخانه می‌توانند دارای تاثیرات معنی‌داری باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparison of two estimation formulae with the measured values and implication of path analyzing method in Armand River

نویسندگان [English]

  • Nzaila Sedaei 1
  • karim Solimani 2
چکیده [English]

Suspended sediment caused so many problems in recent years. Because of this matter two common formulae used for calculation of suspended sediment discharge were investigated in Armand River. The best formula was then chosen through this study. These equations are Lane-Kalinske and Bagnold. Data used in this paper has been accumulated from 30 year measurement in the area. After application of both equations it was found that Bagnold has better estimation in comparison to Lane-Kalinske and also Lane-Kalinske has more fluctuations in its computation. On the other hand all the input data and also the measured suspended sediment discharges were entered to Spss-16 environment. In this way all the measured data were investigated under path analysis method to show that which one has the most important role in the amount of measured suspended sediment discharge. This method is one of statistical analyzing methods which are done most likely by application of multiple variable regressions. At last applying path analyzing method in Armand River on both considered formulae, it was proved that velocity and depth have significant impression on measured suspended sediment discharge.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Bagnold
  • Lane-Kalinske
  • Suspended Sediment
  • Spss-16 software
  • Armand River
  • path analyzing method

1-قمشی، م. و ح. ترابی پوده. 1381. ارزیابی کاربرد معادله‌های برآورد بار رسوبی در رودخانه‌های خوزستان. علوم وفنون کشاورزی و منابع طبیعی، 6(1).

2-Allan, R.J. 1986. The role of particular matter in the fate of contaminants in aquatic ecosystems. Scientific Series No 142, Inland Waters Directorate, National Water Research Institute, Canada Centre for Inland Waters, Burlington, Ontario,  Canada.

3-BAOSHENG, W.U. 2001. Transport of sediment in large sand-bed rivers ALBERT MOLINAS,  JOURNAL OF HYDRAULIC RESEARCH, VOL. 39, 2001, NO. 2.

4-Chang-Tai, T., T. Chih-Heng, W. Chun-Hung, B. Jinn-Jong and C. Ching-Nuo. 2010. Paddy Calculation of bed load based on the measured data of suspended load. Water Environ (2010) 8:371–384.

5- Chih Ted YANG, R. MARSOOLI and M. Taghi AALAMI. 2009. Evaluation of total load sediment transport formulas using ANN.International Journal of Sediment Research 24(2009) 286-274.

6-Dietrich, W.E. and T. Dunne. 1978. Sediment budget for a small catchment in mountainous terrain. ZGeomorphol; (Suppl. Bd 29):191– 206.

7-Eder, A.,  P. Strauss a , T. Krueger b,1and J.N. Quinton b. 2010. a Comparative calculation of suspended sediment loads with respect to hysteresis effects (in the Petzenkirchen catchment, Austria. Journal of Hydrology 389(2010) 168-176.

8-Jianjun ZHOU, Binliang LIN and Bingnan LIN. 2003. RATIONAL BASIS FOR SUSPENDED SEDIMENT MODELING, International Journal of Sediment Research, Vol. 18, No. 3, 2003, pp. 177-195.

9-Sanjeev K., Jha,  Fabián and A. Bombardelli. 2011, Theoretical/numerical model for the transport of non-uniform suspended sediment in open channels, Advances in Water Resources 34(2011) 577-591.

10-Shear, H., Watson AEP. 1977. The Fluvial Transport of Sediment- Associated Nutrients and Contaminants. Windsor, Ontario7 International Joint Commission.

11-Trimble, S.W. A sediment budget for Coon Creek basin in the Driftless area, Wisconsin, 1853–1977. Am J Sci 1983; 283:454– 74.

12-UNESCO. 1983. Study of the relationship between sediment transport and water quality. UNESCO Technical papers in Hydrology, vol. 26. Paris7 UNESCO.

13-Warren, N., I.J. Allan, J.E. Carter, W.A. House and A. Parker. 2003. Pesticides and other micro-organic contaminants in freshwater sedimentary environments—a review. Appl Geochem 2003;18:159– 94.

14-Walling,  D.E., A.L. Collins, H.M. Sichingabula and G.J.L. Leeks. 2001. Integrated assessment of catchment sediment budgets. Land Degrad Dev 2001a; 12:387– 415.

15-Walling, D.E., M.A. Russell, R.A. Hodgkinson and Y. Zhang. 2004. Establishing sediment budgets for two small lowland agricultural catchments in the UK. Catena 2002; 47:23–353.