بررسی ‌مصالح‌ سازه‌های‌ هیدرولیکی‌ با استفاده از تلفیق اطلاعات زمین‌شناسی ناحیه‌ای و ژئوتکنیک؛ مطالعه موردی: منطقه انرژی پارس جنوبی‌

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه فردوسی مشهد و مربی پژوهشکده حفاظت خاک‌ و آبخیزداری

2 دانشکده علوم دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

اکثر مصالح ساختمانی مورد نیاز پروژه‌های عمرانی به‌صورت مستقیم یا غیر مستقیم از طبیعت تامین می‌گردند. در حقیقت سازندها یا واحدهای سنگی موجود در طبیعت و یا رسوبات حاصل از فرسایش این تشکیلات زمین‌شناسی، ‌معادن قرضه را تشکیل می‌دهند. بنابراین در مطالعات پی‌جوبی مصالح ساختمانی، اطلاعات زمین‌شناسی می‌تواند در برآورد خصوصیات مهندسی و فیزیکی مصالح یا تشکیلات زمین‌شناسی که به‌عنوان منابع قرضه انتخاب خواهند شد و تشخیص و تعیین پتانسیل‌های موجود در منطقه نقش بسیار مهمی ایفاد نماید. این مقاله خلاصه‌ای از مطالعات پی جوبی منابع قرضه سازه‌های هیدرولیکی در منطقه سواحل جنوبی کشور (پروژه مهار سیلاب منطقه انرژی پارس جنوبی) می‌باشد. در این تحقیق با استفاده از اطلاعات زمین‌شناسی منطقه‌ای نظیر جنس یا لیتولوژی تشکیلات زمین‌شناسی منطقه (توصیفات کلی مربوط به هر تشکیلات)، اطلاعات مربوط به نحوه تشکیل و شرایط محیط‌های رسوبی و با درنظر گرفتن پدیده‌ها و ساختارهای زمین‌شناسی که از بدو تشکیل تاکنون بر آن‌ها اثر کرده، پتانسیل‌های موجود برای مصالح مختلف مشخص شده‌اند. سپس با تلفیق نتایج مطالعات ژئوتکنیک (حفاری، نمونه‌برداری و انجام آزمایش) و اطلاعات زمین‌شناسی ذکر شده و پارامترهای دیگر (حجم،‌ دسترسی و...)، پتانسیل‌های موجود اولویت‌بندی و منابع قرضه بهینه از نظر فنی و اقتصادی مشخص گردیده است. نتیجه تحقیق مشخص نمود که در طبیعت لایه های سنگی با یک جنس و متعلق به سازندهای مختلف می‌تواند به‌دلیل نحوه تشکیل از لحاظ خواص، دارای اختلاف فاحشی باشند. بنابراین اطلاعات زمین‌شناسی منطقه‌ای و دیدگاه‌های زمین‌شناسی مهندسی می‌تواند در برآورد خصوصیات مهندسی و فیزیکی تشکیلات زمین‌شناسی و تعیین پتانسیل‌های مصالح ساختمانی موجود و کاهش هزینه و زمان در مراحل مختلف مطالعات پی‌جوبی و انتخاب مصالح بهینه با کمترین ریسک به مهندسین کمک به‌سزایی نماید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigation of Construction Materials Resources to Use For hydraulic structures using Geotechnical survey along with regional geological data, case study: flood control project for South Pars Energy Zone in south of IRAN

نویسندگان [English]

  • Alireza Majidi 1
  • Gholamreza Lashkaripour 2
  • Mohammad Ghafori 2
1 Ph.D. Student of Ferdosi Mashhad University, Iran
2 Department of Engineering Geology, Ferdosi Mashhad University, Iran
چکیده [English]

Most construction materials required for construction projects directly or indirectly supplied from nature. In fact, the resources of construction materials are formed from geological formations or rock units or sediments caused by erosion them in nature. Thus to exploration of construction materials, not only the engineering characteristics and physical properties of geological formations which selected as the mining of construction materials can be estimated from geological data, but also can play an important roles in the region for recognition and determination of the regional resources potential.
This paper is a summary of study of the exploration borrow materials resources to use for hydraulic structures in the coastal area of south of IRAN (flood control project for South Pars Energy Zone). In this study, the potentials for various materials have been identified using regional geological information such as lithology of rock units, the description each of them, the conditions of their formation and their depositional environments and the geological structures and phenomena which effect on them. The potentials of region were prioritizing using the above data and other parameters (such as volume, availability...). Also, this knowledge can help to determination of the sampling points and the selection of optimized materials with the lowest risk of considerable. Results this research shows that rock layers with the same litology belonging to different geological formations can have different properties due to various condition of formation. Thus, the regional geological data and geological engineering knowledge can help estimate the engineering characteristics and physical properties of geological formations and determine regional potentials, cost reduction and reduction of duration of studies at various stages of study of the construction materials.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Construction materials
  • Depositional environments
  • Flood Control
  • Geology
  • Hydraulic structure
  • Southern Pars Energy Zone

احمدی،ل.، غ. خانلری و همکاران، 1386. بررسی زمین‌شناسی مهندسی سنگ‌های آهکی (مطالعه موردی) پنجمین همایش زمین‌شناسی مهندسی و محیط زیست ایران،

2- آیین‌نامه‌ بتن‌ ایران، 1377. انتشارات سازمان‌ برنامه‌ و بودجه‌.

3-  تلخابلو، م. و ن. حافظی مقدس و همکاران، 1386. ارزیابی ویژگی‌های مهندسی سنگ‌ها و پیشنهاد معیار انتخاب مصالح سنگی برای احداث موج شکن‌های توده سنگی در سواحل جنوبی ایران، فصل‌نامه علوم زمین، ش66، 86 – 107. 

4- گزارش منابع‌ قرضه‌ طرح‌ مهار سیلاب حوزه‌های‌ آبخیز منطقه‌ گازی‌ پارس جنوبی. 1378. شرکت ملی‌ نفت و گار پارس.

5- گودرزی، و.‌ 1372. کاربرد سنگریزه در سازه‌های  هیدرولیک، انتشارات نشردانش امروز.

6- نقشه زمین‌شناسی1:100000 چهار گوشه شیرینو، 1384. سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور.

7-Amar, S., F. Baguelin, J.F. Jezeqel and A. Le Mehaute. 1975. In situ shear Resistance of clays, Proc. of the ASCE, Raleigh, North Carolina, Vol. 1, pp:22-44.

8-Amirsoleymani, T. 1994. Deposition and behavior of partially saturated silt.Proc. Of 1st International Symposium on Engineering Characteristics of Arid Soils, London, pp:207-214.

9-Amirsoleymani, T. 1995. Influence of deposition on deformation of unsaturated soils.Proc.of International Symposium on unsaturated soils, pp:687-694.

10-Balkema, A.A. 1995. Manual on the use of rock in hydraulic engineering, (CUR/RWS Report169).

11-Barański, M. 2008. Engineering-geological properties of normally consolidated tills from Plock area. Geological Vilnius. 2008. Vol. 50. Supplement. P. S40–S48. ISSN 1392-110X.

12-Burland, J.B. 1990. On the compressibility and shear strength of natural clays Geotechnique, vol.40, pp:329-378

13-Gasparee, A. 2005. Advanced laboratory characterization of London clay, Thesis for degree of Doctor of philosophy, University of London (Imperial College London), Department of Civil And Environmental Engineering, pages, 598

14-Graham, J. and D.H. Shields. 1985. Influence of geological processes on the geotechnical Properties of plastic clay. Engineering Geology. pp:109-126.

15-Lerouil, S. and P.R. Vaughan. 1990. The important and congruent effects of structure in natural soil and weak rocks, Geotechnique vol, No.3, pp:467-488.

16-Mesri Gland Choi Y.K. 1985. The uniqueness of the end of primary void ratio effective Stress relationships. Proc 9th ICSMEF, San Francisco, pp:587-590.

17-Pfleiderer, S., T. Hofmann and J. Auer. 2005. Geological interpretation of geotechnical properties of sediments in Vienna basin, Geophysical Research Abstracts, 7:04537.